فردريك چارلز ريچاردز ( مترجم : مهين دخت بزرگمهر )
مقدمهء مترجم 14
سفرنامه فرد ريچاردز ( فارسى )
تأسف كرد كه هنوز تصاويرى از شهرهاى ايران در دست نيست و بايد بدانيم كه سرپرسى لورن در ايران به عنوان وزير مختار انجام وظيفه مىكرده است . وى دربارهء زيبايى دلانگيز بغداد و اصفهان و شيراز سخنها گفت . گويى شهرهاى مزبور در فاصلهاى واقع شده است كه مىتوان با اتوبوس خط 19 لندن در عرض چند دقيقه از آنجاها ديدن كرد . گفتار او عامل مسافرت بعدى من شد . چه ، در وجود هر شخصى آنقدر شوق و ذوق جوانى و كودكى نهفته است كه ممكن است با شنيدن داستانهايى از هزار و يكشب برانگيخته شود . سر پرسى لورن ، كه همان شب بنا بود از قاهره به لندن برود ، با كمال سخاوت دو توصيهنامهء ديگر به سفارشنامه اولى افزود . اين دو توصيهنامه يكى خطاب به سر رابرت كلايو « 1 » بود ، كه تا اين اواخر وزير مختارى انگلستان را در ايران به عهده داشت ، و ديگرى خطاب به آقاى ج - ت - هاروارد « 2 » دبير شرقى سفارت انگلستان در تهران نوشته شده بود . به واسطهء اقدامات محبتآميز اين دو بود كه وزير داخلهء ايران كيف مرا با نامههايى كه با خط بسيار زيبايى نوشته شده و خطاب به حكام شهرهاى مختلف ايران بود پر كرد . حكام شهرها نيز به نوبهء خود نگهبانى در اختيار من گذاشتند تا بتوانم از اماكن غير عادى پردهء نقاشى تهيه كنم . اين نگهبانان در ضمن مرا از ورود به محلهايى كه براى خارجيان ممنوع بود باز مىداشتند . اينك فرصت را مغتنم شمرده مراتب سپاسگزارى خود را به كليهء اشخاص سابق الذكر و ساير دوستانى كه با ميهماننوازى خود ، مرا خشنود ساختند ابراز مىدارم . از جمله كنسولهاى سفارت و رؤساى بانكها و تلگرافخانهها و آقاى م . ب . هيكز « 3 » ساكن اصفهان و نمايندهء شركت زيگلر « 4 » . مخصوصا دكتر شافتر « 5 » كه با گشادهرويى و چابكدستى مرا در اصفهان مايهكوبى كرد و به اين ترتيب توانستم پس از اتمام پردهء نقاشى خود به انگلستان مراجعت كنم . چنين احساس مىكنم كه چون اين كتاب خالى از تصوير حجاريهاى طاق بستان است بايد پوزش بطلبم ؛ ولى در ماه مارس كه به آن صفحات مسافرت كردم هوا به قدرى منقلب بود كه هواپيما نتوانست به زمين بنشيند . عجب آنكه در مسافرت بعدى كه در ماه دسامبر از راه زمين صورت گرفت ، زمستان كرمانشاه ناگهان فرارسيد و هوا چنان سرد
--> ( 1 ) . Sir Robert Clive ( 2 ) . G . T . Harvard ( 3 ) . M . B . Hiks ( 4 ) . Zeigler ( 5 ) . Dr . Schafter